به گزارش پایگاه خبری حامی ایرانیان، سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در گفتوگو با سیانان تُرک: روابط ایران و ترکیه قوی و سازنده است و دو کشور بهطور مستمر تبادل نظر دارند.
در زمان حاضر زمینه جدی برای مذاکره وجود ندارد.
برای مذاکرات واقعی و نتیجهبخش، ابتدا باید فضای تهدید و فشار از بین برود و بدون توافق بر سر چارچوب، محتوا و قواعد مذاکرات، پیشرفتی حاصل نخواهد شد.
آمریکا اغلب از طریق کشورهای ثالث تلاش میکند با ایران تماس برقرار کند و ایران آماده دیپلماسی عادلانه و متوازن است، اما مذاکرات نمیتواند بهصورت تحمیلی انجام شود و بدون احترام متقابل و شرایط برابر، توافق عادلانهای شکل نمیگیرد.
اگر حملهای صورت بگیرد، پاسخ ما سخت و بسیار قدرتمند خواهد بود. ما ظرفیت دفاع از خود را داریم و به کسی نیاز نداریم.
اولویت ایران همچنان دیپلماسی است و امیدواریم عقلانیت و گفتوگو حاکم شود.
سپاه نقش مهمی در مبارزه با داعش و دیگر گروههای تروریستی دارد و موضع اروپا نهتنها تنشها را کاهش نمیدهد بلکه آن را تشدید میکند.
متن کامل مصاحبه عراقچی با سیانان ترک به شرح زیر است:
خبرنگار: جناب وزیر، به ترکیه خوش آمدید. از اینکه در این مقطع فوقالعاده حساس به ما وقت دادید، سپاسگزاریم.
جناب وزیر، در حالی که آمریکا نیروها و تجهیزات نظامی بیشتری را به منطقه اعزام کرده و رئیسجمهور آمریکا، ترامپ، کشور شما را به حملهای جدید تهدید کرده است، شما در استانبول هستید؛ بیتردید ابتدا دیداری مهم با وزیر خارجه هاکان فیدان داشتید و سپس نیز توسط رئیسجمهور اردوغان پذیرفته شدید. خروجی این دیدارها چه بود؟ چه تصمیمهایی گرفته شد؟ آیا پیشنهاد یا درخواست تازهای مطرح شده است؟ آیا رهبر انقلاب اسلامی آیتالله خامنهای یا رئیسجمهور پزشکیان پیام ویژهای دارند که بخواهند به آنکارا یا از مسیر آنکارا به واشنگتن منتقل شود؟
عراقچی: من امروز دیداهای خیلی خوبی در ترکیه داشتم. ما و ترکیه همسایهای بسیار خوب و دوستی بسیار نزدیک هستیم. در عین حال همواره در حال تبادل نظر با یکدیگر هستیم. روابط ایران و ترکیه بسیار خوب است. من نیز برای گفتوگو درباره این موضوع آمدهام تا با هم صحبت کنیم و ببینیم چه مسیر همکاریای میتوانیم پیدا کنیم. جمهوری اسلامی ایران همواره آماده استفاده از دیپلماسی است و اعلام میکند که از طریق مذاکره آماده رسیدن به نتیجه است. امروز هم با جناب وزیر امور خارجه، آقای هاکان فیدان، و همچنین با رئیسجمهور جمهوری ترکیه دیدار داشتم. در این دیدارها درباره این تبادل نظر کردیم که چگونه میتوانیم مسیر دیپلماسی را فعال کنیم و دیدگاههایمان را کنار هم قرار دهیم تا راه و زمینه درست را پیدا کنیم.
خبرنگار: آنکارا روزهاست علناً به آمریکا فراخوان میدهد که «به ایران حمله نکنید، مشکلات باید از مسیر دیپلماسی حل شود.» اما ما کنجکاویم بدانیم پشت پرده چه میگذرد. ترکیه دقیقاً چه نقشی در این روند ایفا میکند؟ آیا میانجیگری میان واشنگتن و تهران را پیشنهاد داده است؟
عراقچی: دیدگاههای ترکیه درباره ایران همواره بسیار سازنده بوده و صادقانه بگویم این دیدگاهها برای ما بسیار مهم است. بهویژه در جریان جنگ ۱۲ روزه ایران با رژیم اشغالگر اسرائیل نیز دیدیم که ترکیه مواضعی بسیار سازنده اتخاذ کرد و این نشان میدهد میان ملت ایران و ملت ترکیه پیوندی بسیار قوی وجود دارد. اعتماد ما به دولت ترکیه و دوستانمان کامل است. همچنین جناب رئیسجمهور اردوغان نیز گفتند که «میتوانیم از دیپلماسی استفاده کنیم و در منطقه نیز منفعتی ایجاد کنیم.» ترکیه برای یافتن راهحل در منطقه تلاش میکند. ما با نگاه مثبت به این تلاشها مینگریم و امیدواریم نتیجهبخش باشد. من همچنین در این خصوص با کشورهای منطقه نیز رایزنی میکنم.
خبرنگار: آیا طرحی یا دستکم احتمالی برای دیدار سهجانبه میان ترامپ، اردوغان و پزشکیان وجود دارد؟ حضوری یا از طریق ویدئوکنفرانس؟ آیا آنکارا چنین پیشنهادی را به شما داده است؟
عراقچی: به نظرم هنوز خیلی فاصله در حال حاضر میان ما و ایجاد زمینه مذاکرات مشترک با آمریکا وجود دارد؛ زیرا اگر واقعاً قرار باشد مذاکرهای جدی انجام شود، نه مذاکرهای ظاهری یا مصنوعی، بلکه مذاکرهای واقعی و جدی، باید مقدمات جدی آن فراهم شود. بهویژه باید درباره محتوای مذاکره، شکل مذاکره و قواعد آن ابتدا گفتوگو کنیم. و پیش از ورود به چنین زمینی، باید از هرگونه تهدید و فشار دوری شود. اگر این موارد رعایت شود، آنگاه میتوانیم فضایی ایجاد کنیم؛ اما در حال حاضر هیچ مذاکره جدیای وجود ندارد.
خبرنگار: امروز در نشست خبری گفتید «ایران دیکته را نمیپذیرد.» همچنین گفتید آمریکا بارها درخواست مذاکره با ایران را مطرح کرده است. دقیقاً چه اتفاقی افتاد؟ این پیشنهاد آخرین بار چه زمانی مطرح شد؟ اخیراً بوده است؟
عراقچی: بله، تقریباً هر روز.
خبرنگار: مثلاً آخرین بار چه زمانی بود؟
عراقچی: همانطور که گفتم تقریباً هر روز. واسطههای مختلفی هستند که با ما تماس میگیرند.
خبرنگار: کشورهای ثالث؟
عراقچی: بله، کشورهای ثالث. آنها پیامهایی از سوی مقامات آمریکایی به ما منتقل میکنند و درخواست دیپلماسی دارند. موضع ما روشن است: ما آماده دیپلماسی عادلانه و متوازن هستیم. اگر آنگونه که ترامپ میگوید توافقی عادلانه و بیطرفانه باشد، ما آمادهایم؛ اما هر دو طرف باید بپذیرند که مذاکره با دیکته متفاوت است. هیچکس نمیتواند پیش از آغاز مذاکره نتیجه آن را تعیین کند. طبیعتاً آمریکا باید تهدید و ارعاب را کنار بگذارد و در شرایط برابر، بر اساس احترام متقابل و منافع مشترک، آماده مذاکره باشد. مذاکره یعنی بدهبستان؛ هیچکس نمیتواند به دیگری دیکته کند. این مذاکره نیست و مذاکرهای عادلانه و بیطرفانه نخواهد بود. مذاکره عادلانه زمانی شکل میگیرد که دو طرف با احترام بنشینند و درباره مسائل واقعی گفتوگو کنند و از مسیر مذاکره به نتیجه برسند. و ما برای چنین مذاکرهای آمادهایم.
خبرنگار: اشاره کردید اما دوباره میپرسم. میدانیم ایران درباره رابطهسازی با دولت فعلی آمریکا تجربههای بدی دارد. نمونه روشن آن حمله ماه ژوئن در میانه روند مسقط بود. با این حال گفته میشود ترامپ بر یک «توافق» با محور «نبود سلاح هستهای» اصرار دارد. آیا ایران میتواند برداشت خود از نیت آمریکا را بازسازی کرده و به توافقی برای کاهش تنش برسد؟
عراقچی: همانطور که اشاره کردید، ما در زمینه مذاکره با آمریکاییها تجربه بسیار بدی داریم. وقتی اسرائیل در ماه ژوئن به ما حمله کرد و آمریکا نیز به آن پیوست، ما دقیقاً در میانه مذاکرات بودیم. این اقدام فضای بیاعتمادی ایجاد کرد. اگر آمریکا واقعاً میخواهد دیپلماسی جدی پیش ببرد باید این بیاعتمادی را از میان بردارد. به نظر من تلاش زیادی لازم است و آنها باید رویکردهای خود را تغییر دهند و اصلاح کنند و آماده مذاکره و توافقی عادلانه باشند. ما همواره آمادهایم؛ اما آنها باید تضمین بدهند که نه تنها حملهای جدید انجام نخواهد شد، بلکه حتی تهدیدی هم وجود نخواهد داشت.
خبرنگار: پس از حمله ژوئن آیا هیچ تماس مستقیمی با آمریکا داشتهاید؟
عراقچی: خیر، هیچ گفتوگوی مستقیمی با آمریکا نداشتهایم. پیش از ژوئن گفتوگوهای غیرمستقیم داشتیم و پس از آن نیز در سپتامبر گذشته در جریان مجمع عمومی سازمان ملل پیامهایی را از طریق نماینده آمریکایی دریافت و ارسال کردیم. تلاش کردیم برای حل موضوع «مکانیسم ماشه» (snapback) و جلوگیری از خطای بزرگ اروپاییها به نوعی تفاهم برسیم. اما این نیز شکست خورد و برای ما یک تجربه بد دیگر بود. به نظر من عبور از این بیاعتمادی بسیار مهم است. ما به آغاز روندی تازه از دیپلماسی بر پایه احترام و صداقت نیاز داریم.
خبرنگار: آیا میخواهید از این مصاحبه به عنوان فرصتی برای خطاب مستقیم به همتایان آمریکایی خود استفاده کنید و پیامی به واشنگتن بدهید؟
عراقچی: فکر میکنم همه صحبتهای من را میشنوند و امیدوارم بشنوند.
